Kulak çınlaması (tinnitus), zaman zaman herkeste yaşanabilen ancak bazı kişilerde günlük yaşamı çok fazla etkileyecek düzeye gelebilen bir durumdur. Tedavi için önce çınlamayı oluşturan sebep belirlenmelidir; çınlama tedavisinde medikal tedavi veya akustik ve işitsel çözümler ön plana çıkmaktadır. İşitsel çözümlerin en başında işitme cihazı ile ses zenginleştirme tekniği gelir.
Bu rehberde öğrenecekleriniz
- Tinnitus nedir, kimlerde görülür?
- Objektif ve sübjektif tinnitus arasındaki fark
- Kulak çınlamasına yol açabilen nedenler
- Tuz, alkol ve nikotinin çınlamaya etkisi
- İşitme cihazı ve ses zenginleştirme tekniği çınlamada nasıl kullanılır?
- Tinnitus handikap ölçeği ile değerlendirme süreci
Kulaklardaki çınlama zaman zaman herkeste yaşanabilen bir durum olmakla birlikte, bazı kişiler bu çınlamadan rahatsız olacak şekilde sık ve yoğun olarak etkilenebilmektedir. Bilimsel adı tinnitus olan kulak çınlaması, kişinin günlük yaşamını çok fazla etkileyecek düzeye kadar gelebilen bir durumdur.
İşitme kaybı olduğu bilinen ünlü müzisyen Beethoven'ın da işitme kaybının başlamasıyla birlikte hem kulaklarındaki hem de kafasındaki seslerden şikayet ettiği ve "Kulaklarım ıslık çalıyor ve gece gündüz sürekli vızıldıyor. Üzgün bir hayat yaşadığımı söyleyebilirim." dediği biliniyor.
Tinnitus Türleri: Objektif ve Sübjektif
Tinnitusun birçok şekli vardır ve şiddeti kişiden kişiye değişir. Tinnitus, objektif ve sübjektif olarak ikiye ayrılır: objektif tinnitusta kişideki çınlama dışarıdan da duyulabilirken, sübjektif tinnitusta bu sesler dışarıdan duyulmaz, sadece kişinin kendisi duyar. Çınlamayı bazı kişiler kulaklarında uğultu, bazen cır cır böceği sesleri, bazen de sadece tek bir tonda düz bir ses olarak duyar.
Kişiden kişiye değişen tinnitus; hayat şartlarıyla ve yaşam biçimiyle de değişir. Fazla tuz kullanımı ile fazla alkol ve nikotin ürünleri kullanımı tinnitusu etkileyebilmektedir.
Kulak Çınlaması Neden Olur?
Tinnitus, bazı metabolik hastalıkların sonuçlarından biri olarak da karşımıza çıkabilir. Bunun yanında şu durumlar da çınlamaya sebep olabilir:
- İşitme kaybı
- Ototoksik ilaç kullanımı
- Kafa travmaları
Kulak Çınlaması Tedavisi
Kulak çınlamasının tedavisi için önce tinnitusu oluşturan sebep belirlenmelidir. Çınlama tedavisinde medikal tedavi veya akustik ve işitsel çözümler ön plana çıkmaktadır. İşitsel çözümlerin en başında da işitme cihazı ile ses zenginleştirme tekniği gelir: bu teknikte işitme cihazında, kişinin duyduğu çınlama sesine yakın ya da tinnitustan gelen rahatsızlığı azaltacak rahatlatıcı sesler dinletilir.
Cihaz kullanımı yeterli gelmezse ses zenginleştirici yöntemler devreye sokulabilir. Bu durumda tinnitus destek özelliği olan cihazların tercih edilmesi gerekir. Bu cihazlarda; farklı tonlarda okyanus sesleri veya farklı şekillerde gürültü sesleri ile çınlama algısı en aza indirilmeye çalışılır.
Uygun tinnitus tedavisi gerçekleştirebilmek için bu konuya hakim işitme uzmanlarından destek alınması gerekir. Yapılan odyolojik incelemenin ardından tinnitus handikap ölçeği ile tinnitusun kişinin hayatına etkisi ve çınlamanın şiddeti ölçümlenir; sonuçlara göre işitme cihazlarıyla çözümler üretilebilmektedir.
Kulak çınlaması (tinnitus) nedir?
Zaman zaman herkeste yaşanabilen, ancak bazı kişilerde sık ve yoğun olarak görülüp günlük yaşamı çok fazla etkileyecek düzeye gelebilen bir durumdur. Kişiler çınlamayı uğultu, cır cır böceği sesi veya tek tonda düz bir ses olarak duyabilir.
Objektif ve sübjektif tinnitus farkı nedir?
Objektif tinnitusta kişideki çınlama dışarıdan da duyulabilir; sübjektif tinnitusta ise bu sesler dışarıdan duyulmaz, sadece kişinin kendisi duyar.
Kulak çınlaması neden olur?
Tinnitus bazı metabolik hastalıkların sonucu olarak ortaya çıkabilir; bunun yanında işitme kaybı, ototoksik ilaç kullanımı ve kafa travmaları da çınlamaya sebep olabilir.
Tuz, alkol ve sigara çınlamayı etkiler mi?
Evet. Fazla tuz kullanımı ile fazla alkol ve nikotin ürünleri kullanımı tinnitusu etkileyebilmektedir; tinnitus hayat şartları ve yaşam biçimiyle değişebilir.
İşitme cihazı kulak çınlamasına iyi gelir mi?
İşitme kaybı olan kişilerde etraftan gelen sesleri duymak tinnitusa yoğunlaşmayı engellediği için işitme cihazı kullanımı çözüm sunabilir. Yeterli gelmezse, okyanus veya gürültü sesleriyle çınlama algısını azaltan tinnitus destek özellikli cihazlar tercih edilir.
Tinnitus tedavisi nasıl yapılır?
Önce çınlamayı oluşturan sebep belirlenir. Tedavide medikal tedavi veya akustik ve işitsel çözümler ön plana çıkar; odyolojik inceleme sonrası tinnitus handikap ölçeği ile çınlamanın etkisi ve şiddeti ölçümlenerek işitme cihazlarıyla çözümler üretilebilir.
Doğru Karar İçin Ücretsiz İşitme Testi
Çınlamanız günlük hayatınızı etkiliyorsa, İDİS işitme uzmanları odyolojik inceleme ve tinnitus değerlendirmesiyle size uygun çözümü belirler.
Randevu Al →Kaynaklar ve Referanslar
- Henry, J.L., & Wilson, P.H. (2001). The Psychological Management of Chronic Tinnitus: A Cognitive-Behavioral Approach. Boston, MA: Allyn and Bacon
- Şenol, S. (1990). Tinnitus tedavisinde biofeedback ve transkutanel elektriksel sinir stimulasyonunun (TENS) karşılaştırılması [Yüksek Lisans Tezi]. Ankara: Hacettepe Üniversitesi
- Shulman, Abraham, et al. (1991). Tinnitus: diagnosis/treatment. Philadelphia: Lea & Febiger
- Eggermont, J. J. (2012). Hearing loss, hyperacusis, and tinnitus: what is modeled in animal research, Hearing Research
- Kramer, S., & Brown, D.K. (2019). Audiology Science to Practice (3. Bs.). San Diego, CA: Plural Publishing
- Bal, F. (2018). Tinnitus ile Depresyon Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. 2(4), 373-379, Yaşam Becerileri Psikoloji Dergisi
- Møller, A. R., Langguth, B., De Ridder, D., & Kleinjung, T. (Ed.). (2011). Textbook of Tinnitus. New York, NY: Springer